דיונים ועיונים בפרשת ויקהל

פרשת השבוע וענינא דיומא

די אחראים: אחראי, גבאי ביהמד

אוועטאר
פויער
שר האלף
תגובות: 1035
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג דעצמבער 21, 2007 8:30 am
לאקאציע: אינמיטן די אידישע וועלט

דיונים ועיונים בפרשת ויקהל

תגובהדורך פויער » מיטוואך מארטש 18, 2009 9:56 am

וכל חכם לב בכם יבואו ויעשו את כל אשר צוה ה'
ויעשו כל חכמי לב בעושי המלאכה וכו'

איך האב געהערט אמאל פרעגן לכאורה חכמה ליגט אין מוח נישט אין לב פארוואס שטייט חכם לב?

(איך האב געהערט א תירוץ בדרך מוסר פון מיין ראש ישיבה שליט"א אבער איך געדענק נאר א חלק ממילא קען איך עס נישט שרייבן, ווער ווייסט א תירוץ בדרך פשטות?)
ביז אין קרעשטמע דארף מען אויך א טרונק בראנפן, וויאזוי געט מען זיך א עצה?
מען קען עס האבן ביי די אידישע וועלט...!

אוועטאר
farshlufen
שר עשרת אלפים
תגובות: 19700
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק

תגובהדורך farshlufen » מיטוואך מארטש 18, 2009 11:19 am

פשטות, ווי אזוי טייטשטסטו 3 מאל א טאג "פתח לבי בתורתך"?
סימן דלא ידע כלום, שבוחי.

אוועטאר
פויער
שר האלף
תגובות: 1035
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג דעצמבער 21, 2007 8:30 am
לאקאציע: אינמיטן די אידישע וועלט

תגובהדורך פויער » מיטוואך מארטש 18, 2009 11:28 am

לכאורה קען מען זאגן אז אויב די הארץ איז פארשטאפט גייט נישט אריין קיין תורה אין מוח

אבער די חכמה קומט פון די מוח
ביז אין קרעשטמע דארף מען אויך א טרונק בראנפן, וויאזוי געט מען זיך א עצה?
מען קען עס האבן ביי די אידישע וועלט...!

אוועטאר
farshlufen
שר עשרת אלפים
תגובות: 19700
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק

תגובהדורך farshlufen » מיטוואך מארטש 18, 2009 11:43 am

הרב המפואר, דאס אז די חכמה קומט און שטייט איין אין מוח איז נישט אזוי פשוט, רוב פלעצער אין נ"ך ווערט עס געשטעלט אין הארץ.
סימן דלא ידע כלום, שבוחי.

אוועטאר
פויער
שר האלף
תגובות: 1035
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג דעצמבער 21, 2007 8:30 am
לאקאציע: אינמיטן די אידישע וועלט

תגובהדורך פויער » מיטוואך מארטש 18, 2009 12:20 pm

האב איך מיך נישט געפוילט אין נאכגעקוקט אין נאדיר:
העמק דבר על שמות פרק כח פסוק ג
אל כל חכמי לב. החכמה אין מקומו בלב כ"א במוח. אלא כל מקום דכתיב חכמי לב הביאור יראת ה'. שהוא ראשית חכמה ומקומה בלב כידוע. וע' להלן ל"א ו' ובש"מ. והענין שנדרש לכאן ביחוד כמת יראת ה' יבואר לפנינו:
ביז אין קרעשטמע דארף מען אויך א טרונק בראנפן, וויאזוי געט מען זיך א עצה?
מען קען עס האבן ביי די אידישע וועלט...!

אוועטאר
פויער
שר האלף
תגובות: 1035
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג דעצמבער 21, 2007 8:30 am
לאקאציע: אינמיטן די אידישע וועלט

תגובהדורך פויער » מיטוואך מארטש 18, 2009 12:22 pm

העמק דבר על שמות פרק לא פסוק ו
אבל עדיין קשה לשון כל חכם לב. והרי כח השכל אינו בלב אלא משכנו במוח. אלא חכם לב יש עוד שני משמעות. חדא חכמת יראת ה' שהיא ראשית כמה ומשכנה בלב וע' לעיל כ"ח ג'. שנית בכח הבטחון שיחכם במלאכה זו אע"ג שלא למדה ולא אימן ידיו לה מעולם. ועי' מש"כ להלן ל"ו ב'. וגם כאן מתפרש מי שהוא חכם לב היינו ביראת ה' ובבטחון נתתי חכמה ויכולת:
ביז אין קרעשטמע דארף מען אויך א טרונק בראנפן, וויאזוי געט מען זיך א עצה?
מען קען עס האבן ביי די אידישע וועלט...!

אוועטאר
פויער
שר האלף
תגובות: 1035
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג דעצמבער 21, 2007 8:30 am
לאקאציע: אינמיטן די אידישע וועלט

תגובהדורך פויער » מיטוואך מארטש 18, 2009 12:28 pm

דא האסטו א פשט פון מלבי"ם
מלבי"ם לספר איוב פרק לד פסוק לד - חלק באור המלים
אנשי לבב - היינו חכמי לב שהם יותר מחכמים, הם אלה שחקות החכמה קבוע בלבם, והם יאמרו מעצמם, וגבר חכם יאמר כן עת ישמע ד
ביז אין קרעשטמע דארף מען אויך א טרונק בראנפן, וויאזוי געט מען זיך א עצה?
מען קען עס האבן ביי די אידישע וועלט...!

ליפשיץ
שר חמישים ומאתים
תגובות: 289
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 11, 2009 2:51 pm

תגובהדורך ליפשיץ » מיטוואך מארטש 18, 2009 2:10 pm

לשון האבן עזרא על הפסוק "ואמלא אתו רוח אלוקים בחמה ובתבונה ובדעת" (שמות לא, ג).

רוח חכמה ובינה. החכמה, היא הצורות האצורות באחרונות מוח הראש. ומלת תבונה, גם בינה מגזרת בין, והיא הצורה העומדת בין צורת הדעת ובין צורת החכמה, כנגד הנקב האמצעי במוח הראש, כי החכמה כנגד הנקב האחרון. ודעת, המתחברת בנקבי המוח על המצח מההרגשות. ובלשון ישמעאל קורין הדעת אלתכ"ייל, והתבונה אל"פכרה, והחכמה אל"חכמה.
(יעמוד מורינו ר' יידישיסט...).

אוועטאר
פויער
שר האלף
תגובות: 1035
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג דעצמבער 21, 2007 8:30 am
לאקאציע: אינמיטן די אידישע וועלט

תגובהדורך פויער » מיטוואך מארטש 18, 2009 2:19 pm

ער רעדט נישט פונעם לב..
ביז אין קרעשטמע דארף מען אויך א טרונק בראנפן, וויאזוי געט מען זיך א עצה?
מען קען עס האבן ביי די אידישע וועלט...!

ליפשיץ
שר חמישים ומאתים
תגובות: 289
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 11, 2009 2:51 pm

תגובהדורך ליפשיץ » מיטוואך מארטש 18, 2009 2:32 pm

איר פרעגט אדער איר זאגט?
איך האב דאס געברענגט להחזיק הקושיא און אלס א ראי' אז חכמה איז במח נישט בלב.

זיידעניו
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4376
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג פאברואר 01, 2008 12:51 pm

תגובהדורך זיידעניו » מיטוואך מארטש 18, 2009 2:51 pm

איך האב אמאל געהערט\געטראכט אז פתח לבי בתורתיך איז פשט מען זאל האבן א געפיל צו תורה, א געפיל אין לערנען וההרגשה הוא בלב.

קאן זיין אז דאס מיינט דער וכל חכם לב אז ער זאל האבן א געפיל אין זיין ארבייט לשם שמים.

נכתב בקיצור.

אוועטאר
פויער
שר האלף
תגובות: 1035
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג דעצמבער 21, 2007 8:30 am
לאקאציע: אינמיטן די אידישע וועלט

תגובהדורך פויער » מיטוואך מארטש 18, 2009 2:59 pm

שכוח זיידעניו

א שיין געדאנק
ביז אין קרעשטמע דארף מען אויך א טרונק בראנפן, וויאזוי געט מען זיך א עצה?
מען קען עס האבן ביי די אידישע וועלט...!

אליהו
שר מאה
תגובות: 220
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג מארטש 02, 2009 8:37 am

תגובהדורך אליהו » מיטוואך מארטש 18, 2009 4:31 pm

למעשה קען מען פרעגן אז די הארץ איז בלויז א פאמפ [משאבה]
נישט שכל און ניש געפיל.
אבער דברה תורה כלשון בני אדם
מענטשען פילן שמחה און עצבות אאז"וו אין הארץ.
דאס הייסט זיי האבען א עפעקט אויף די הארץ.
ממילא איז פארשטענדליך לב טוב לב רע חכם לב אמיץ לב נדיב לב
יחד לבבנו
[איך האב עפעס אויף וואס די בעלי מוסר זאגען אף "יחד לב וגל אבן" אין תפילת גשם
אבער מיר וועלן דאס איבער לאזן דערווייל]

אוועטאר
farshlufen
שר עשרת אלפים
תגובות: 19700
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק

תגובהדורך farshlufen » מיטוואך מארטש 18, 2009 5:05 pm

די מציאות איז אז אויך מענטשן ביי וועם דער מוח ארבעט ליידער נישט ווי עס באדארף צו זיין האבן געפילן, ווייזט אויס אז די געפיל איז יא אין הארץ.
סימן דלא ידע כלום, שבוחי.

גבאי ביהמד
שר חמש מאות
תגובות: 687
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 11, 2009 2:33 pm

תגובהדורך גבאי ביהמד » זונטאג מארטש 07, 2010 10:17 am

יביאה

אוועטאר
פייערמאן
שר חמש מאות
תגובות: 722
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג יוני 05, 2016 10:57 pm

תגובהדורך פייערמאן » פרייטאג מארטש 24, 2017 11:02 am

אין שו"ת האלף לך שלמה יו"ד סי' קל"ג וויל ער מסביר זיין פארוואס ווען איינער עסט די לב פון א בהמה איז עס קשה לשכחה, זאגט ער ווייל אן אבר פון א בהמה וואס א מענטש עסט איז מחזק די אבר פונעם מענטש (אזוי ווי עס שטייט אין זוהר ביי גיד הנשה [פייערמאן]), ממילא אז ער עסט די לב פון די בהמה, 'נעשה מלב האדם טבע לב בהמה ונעלם ממנו טבע דרכי החכמה כמו בהמה', זאגט ער אז לפי"ז קומט אויס אז די חכמה ליגט אין די לב אין נישט אין מח.
צוגעלייגטע
האלף לך שלמה.JPG
האלף לך שלמה.JPG (31.1 KiB) געזעהן 1650 מאל

אוועטאר
פייערמאן
שר חמש מאות
תגובות: 722
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג יוני 05, 2016 10:57 pm

תגובהדורך פייערמאן » זונטאג מארטש 26, 2017 12:43 am

פייערמאן האט געשריבן:אין שו"ת האלף לך שלמה יו"ד סי' קל"ג וויל ער מסביר זיין פארוואס ווען איינער עסט די לב פון א בהמה איז עס קשה לשכחה, זאגט ער ווייל אן אבר פון א בהמה וואס א מענטש עסט איז מחזק די אבר פונעם מענטש (אזוי ווי עס שטייט אין זוהר ביי גיד הנשה [פייערמאן]), ממילא אז ער עסט די לב פון די בהמה, 'נעשה מלב האדם טבע לב בהמה ונעלם ממנו טבע דרכי החכמה כמו בהמה', זאגט ער אז לפי"ז קומט אויס אז די חכמה ליגט אין די לב אין נישט אין מח.

מצאתי שבשו"ת טוב טעם ודעת מהדו' רביעה סי' ע"ב האריך בזה.

אוועטאר
פייערמאן
שר חמש מאות
תגובות: 722
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג יוני 05, 2016 10:57 pm

תגובהדורך פייערמאן » זונטאג מארטש 26, 2017 4:12 pm

אן אינטערעסאנטע חידוש האב איך געזעהן אין חידושי מהרי"ל דיסקין, ער זאגט לפי דאס וואס עס שטייט אין מדרש אז די מלאכים האבן ארויסגעהאלפען מיטן בויען דעם משכן, איז לפי"ז וואלט געווען א הו"א אז מען זאל מעגן בויען דעם משכן שבת, מכח שנים שעשאוה שפטורים, אויף דעם קומט די תורה זאגן 'ששת ימים "תעשה" מלאכה, בלשון נפעל דהיינו ווייל עס איז געבויעט געווארן דורך די מלאכים, 'וביום השביעי שבת שבתון לה' אז אפילו דער אויבערשטער היט שבת, ממילא וועלן די מלאכים נישט צוהעלפען, וועט עס זיין 'כל העושה בו מלאכה' דאס הייסט אז איר וועט אליין טוהן די גאנצע מלאכה.

קומט אויס אז לויט אים האט מען געמעגט בויען די משכן שבת דורך שנים, די פראבלעם איז נאר געווען אז די מלאכים האבן נישט ארויסגעהאלפען, ויש לציין למש"כ המשך חכמה בפר' בהר (כ"ו ב') מה שנתגלה לו בחלום שבבניית המשכן אף שנים שעשאוה אסור מדכתיב לשון שמור.

אבער די עצם זאך וואס ער פארשטייט אז אויב די מלאכים האבן געהאלפען הייסט עס שנים שעשאוה, איז נישט אזוי פשוט, ראה ביד המלך הל' שבת פ"א הט"ז ד"ה ונסתפקתי שהאריך אז באופן וואס איינער איז נישט קיין בר חיובא, קען זיין אז דער אנדערער וועט געהעריג זיין חייב, וכן באמרי בינה שבת סי' ל"ג בשם המהרי"ט אלגאזי שנסתפק בזה, וראה עוד באגלי טל ריש הל' חורש שרצה לומר אז אדם ובהמה שעשו מלאכה, וויבאלד דער בהמה איז נישט קיין בר חיובא, הייסט עס אזוי ווי זה יכול וזה אינו יכול.

לא לנו
שר האלף
תגובות: 1333
זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג מארטש 10, 2015 12:16 pm

תגובהדורך לא לנו » זונטאג מארטש 26, 2017 4:15 pm

פייערמאן האט געשריבן:אין שו"ת האלף לך שלמה יו"ד סי' קל"ג וויל ער מסביר זיין פארוואס ווען איינער עסט די לב פון א בהמה איז עס קשה לשכחה, זאגט ער ווייל אן אבר פון א בהמה וואס א מענטש עסט איז מחזק די אבר פונעם מענטש (אזוי ווי עס שטייט אין זוהר ביי גיד הנשה [פייערמאן]), ממילא אז ער עסט די לב פון די בהמה, 'נעשה מלב האדם טבע לב בהמה ונעלם ממנו טבע דרכי החכמה כמו בהמה', זאגט ער אז לפי"ז קומט אויס אז די חכמה ליגט אין די לב אין נישט אין מח.

עי' ברכות מד: כל הקרוב לנפש משיב את הנפש אמר רב אחא בר יעקב עונקא, ובמהרש"א בח"א שם.

אליהו
שר מאה
תגובות: 220
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג מארטש 02, 2009 8:37 am

תגובהדורך אליהו » זונטאג מארטש 26, 2017 4:21 pm

אין תיקוני זוהר 'פתח אליהו' בינה הלב מבין
און די דריי הויכע ספירות זענען אין קאפ
טוב טעם ודעת איז נישט דער מחבר פון האלף לך שלמה?

אוועטאר
פייערמאן
שר חמש מאות
תגובות: 722
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג יוני 05, 2016 10:57 pm

תגובהדורך פייערמאן » זונטאג מארטש 26, 2017 4:25 pm

אליהו האט געשריבן:טוב טעם ודעת איז נישט דער מחבר פון האלף לך שלמה?

יא יא, כוונתי היתה שהאריך שם יותר.

אוועטאר
נא_שכל
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4592
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 14, 2008 10:44 pm
לאקאציע: עולם הדמיון

תגובהדורך נא_שכל » זונטאג מארטש 26, 2017 4:56 pm

פייערמאן האט געשריבן:אן אינטערעסאנטע חידוש האב איך געזעהן אין חידושי מהרי"ל דיסקין, ער זאגט לפי דאס וואס עס שטייט אין מדרש אז די מלאכים האבן ארויסגעהאלפען מיטן בויען דעם משכן, איז לפי"ז וואלט געווען א הו"א אז מען זאל מעגן בויען דעם משכן שבת, מכח שנים שעשאוה שפטורים, אויף דעם קומט די תורה זאגן 'ששת ימים "תעשה" מלאכה, בלשון נפעל דהיינו ווייל עס איז געבויעט געווארן דורך די מלאכים, 'וביום השביעי שבת שבתון לה' אז אפילו דער אויבערשטער היט שבת, ממילא וועלן די מלאכים נישט צוהעלפען, וועט עס זיין 'כל העושה בו מלאכה' דאס הייסט אז איר וועט אליין טוהן די גאנצע מלאכה.

קומט אויס אז לויט אים האט מען געמעגט בויען די משכן שבת דורך שנים, די פראבלעם איז נאר געווען אז די מלאכים האבן נישט ארויסגעהאלפען, ויש לציין למש"כ המשך חכמה בפר' בהר (כ"ו ב') מה שנתגלה לו בחלום שבבניית המשכן אף שנים שעשאוה אסור מדכתיב לשון שמור.

אבער די עצם זאך וואס ער פארשטייט אז אויב די מלאכים האבן געהאלפען הייסט עס שנים שעשאוה, איז נישט אזוי פשוט, ראה ביד המלך הל' שבת פ"א הט"ז ד"ה ונסתפקתי שהאריך אז באופן וואס איינער איז נישט קיין בר חיובא, קען זיין אז דער אנדערער וועט געהעריג זיין חייב, וכן באמרי בינה שבת סי' ל"ג בשם המהרי"ט אלגאזי שנסתפק בזה, וראה עוד באגלי טל ריש הל' חורש שרצה לומר אז אדם ובהמה שעשו מלאכה, וויבאלד דער בהמה איז נישט קיין בר חיובא, הייסט עס אזוי ווי זה יכול וזה אינו יכול.

אינטערסאנט אז דער כלי יקר אין זיין ספר שפתי דעת שרייבט א ענדליכע חידוש, אז ס'וואלט געווען א הוו"א אז ס'מותר וויבאלד ס'געווען נעשית מאיליה, אויף דעם לערענט אונז די תורה אז אפילו אזוי איז אויך אסור.

שפתי-דעת-ויקהל.jpg


פון זיינע ווערטער איז משמע אז דער עושה מלאכת המשכן איז געווען א "אינו יכול" און ס'האט זיך אויפגעשטעלט מאיליו, און ס'נישט בגדר "שנים שעשאוהו".
"ואומר לאשר יבוא מכתבי לחזות, אכול את המגילה הזאת. כי מהאוכל יצא מאכל, ושכל יצא משכל ..." (ר' ברכיה בן נטרונאי הנקדן, בהקדמת ספרו 'משלי שועלים').

אוועטאר
פייערמאן
שר חמש מאות
תגובות: 722
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג יוני 05, 2016 10:57 pm

תגובהדורך פייערמאן » זונטאג מארטש 26, 2017 7:47 pm

ייש"כ, א געוואלדיגע צושטעל, די פשט אין פסוק לערנט ער ממש ווי ר' יהושע לייב, אבער עס זעהט טאקע אויס פון אים אז די גאנצע מלאכה איז געשען פון זיך אליין, רק שיש לדון אז די מלאכה איז דאך נאר געשען ווען דער מענטש האט אנגעהויבען עפעס צו טוהן, לדוגמא ביי די קרשים האט מען עס אנגערירט והוקם מאליו, ולפי"ז יל"ע לפי מה שכתב האבנ"ז בסי' רט"ז אות ג' דברופא שמפיס מורסא ולא הוי מלאכה רק אם החולה מחשב לפתח, דומה לשנים שעשאוה, וראה גם בחלקת יואב או"ח סי' י"ד בשולח שליח, א"כ כ"כ יש לומר כאן דהוי כשנים שעשאוה וצ"ע.

אוועטאר
אדער יא
שר האלף
תגובות: 1428
זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג ינואר 11, 2018 11:00 am
לאקאציע: ביים סערטש ענדזשן

תגובהדורך אדער יא » דאנארשטאג מארטש 08, 2018 10:41 pm

פויער האט געשריבן:וכל חכם לב בכם יבואו ויעשו את כל אשר צוה ה'
ויעשו כל חכמי לב בעושי המלאכה וכו'

איך האב געהערט אמאל פרעגן לכאורה חכמה ליגט אין מוח נישט אין לב פארוואס שטייט חכם לב?

(איך האב געהערט א תירוץ בדרך מוסר פון מיין ראש ישיבה שליט"א אבער איך געדענק נאר א חלק ממילא קען איך עס נישט שרייבן, ווער ווייסט א תירוץ בדרך פשטות?)

אין פתח אליהו: בינה לבא ובה הלב מבין, דער כוונה אז מען האט א כוונה ממש מען שפירט עס, הלומדי עיון מבינים


צוריק צו “מדי שבת בשבתו ומועד במועדו”

ווער איז אונליין

באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 3 געסט