אידישע ווערטער און זייער ריכטיגער אויסלייג (ספעלינג)

די אחראים: אחראי, גבאי ביהמד

אילו זכינו
שר חמש מאות
תגובות: 612
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 12, 2018 2:43 pm

תגובהדורך אילו זכינו » זונטאג סעפטעמבער 22, 2019 8:30 pm

וויאזוי שרייבט מען?
צווויינט
צואוויינט
צו-וויינט
צעוויינט

אסדר לסעודתא
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4732
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך אפריל 25, 2018 11:08 pm

תגובהדורך אסדר לסעודתא » זונטאג סעפטעמבער 22, 2019 9:09 pm

צעוויינט, אדער ער האט אויסגעפלאצט אין א (יאמערליך) געוויין.
ווייל איך בין א אייוועלט ניק.

גרשון
שר חמישים ומאתים
תגובות: 268
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג פאברואר 18, 2019 11:01 pm

תגובהדורך גרשון » זונטאג סעפטעמבער 22, 2019 9:49 pm

אילו זכינו האט געשריבן:וויאזוי שרייבט מען?
צווויינט
צואוויינט
צו-וויינט
צעוויינט

צואוויינט אדער צעוויינט. מ'שרייבט קיינמאל נישט דריי ואו'ן אין א צי, נאר מ'לייגט אן אלף אינצווישן.
ס'איז א פארגעניגן זיך צו מתווכח זיין מיט א ראציאנאלן מענטש

אוועטאר
וועלטניק
שר האלף
תגובות: 1913
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך סעפטעמבער 02, 2015 5:27 pm

תגובהדורך וועלטניק » זונטאג סעפטעמבער 22, 2019 11:58 pm

גרשון האט געשריבן:
אילו זכינו האט געשריבן:וויאזוי שרייבט מען?
צווויינט
צואוויינט
צו-וויינט
צעוויינט

צואוויינט אדער צעוויינט. מ'שרייבט קיינמאל נישט דריי ואו'ן אין א צי, נאר מ'לייגט אן אלף אינצווישן.

האסט שוין איינמאל געזעהן איינעם שרייבן צואוויינט? הגם איך נעם געווענטליך אן ׳צו׳ במקום ׳צע׳ זעה איך אבער נישט קיין אויסוועג ביי אזא פאל..

גרשון
שר חמישים ומאתים
תגובות: 268
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג פאברואר 18, 2019 11:01 pm

תגובהדורך גרשון » מאנטאג סעפטעמבער 23, 2019 3:02 pm

וועלטניק האט געשריבן:
גרשון האט געשריבן:
אילו זכינו האט געשריבן:וויאזוי שרייבט מען?
צווויינט
צואוויינט
צו-וויינט
צעוויינט

צואוויינט אדער צעוויינט. מ'שרייבט קיינמאל נישט דריי ואו'ן אין א צי, נאר מ'לייגט אן אלף אינצווישן.

האסט שוין איינמאל געזעהן איינעם שרייבן צואוויינט? הגם איך נעם געווענטליך אן ׳צו׳ במקום ׳צע׳ זעה איך אבער נישט קיין אויסוועג ביי אזא פאל..

אויב שרייבסטו געווענליך "צו" (איך טו אויך אזוי), ביזטו פארפליכטעט לויט די כללים פון שרייבן זיך צו האלטן צו דיין ליניע. גראדע האב איך שוין געזען אסאך מאל אזוי געשריבן, אבער ס'מאכט נישט אויס קיין סאך צי מ'האט שוין געזען - אז דו וועסט אזוי שרייבן וועלן אנדערע זען...
ס'איז א פארגעניגן זיך צו מתווכח זיין מיט א ראציאנאלן מענטש

אוועטאר
לעגאו מענטשעלע
שר האלף
תגובות: 1393
זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג מאי 09, 2019 3:44 pm
לאקאציע: אין דזשים

תגובהדורך לעגאו מענטשעלע » מאנטאג סעפטעמבער 23, 2019 3:06 pm

גרשון האט געשריבן:
וועלטניק האט געשריבן:
גרשון האט געשריבן:
אילו זכינו האט געשריבן:וויאזוי שרייבט מען?
צווויינט
צואוויינט
צו-וויינט
צעוויינט

צואוויינט אדער צעוויינט. מ'שרייבט קיינמאל נישט דריי ואו'ן אין א צי, נאר מ'לייגט אן אלף אינצווישן.

האסט שוין איינמאל געזעהן איינעם שרייבן צואוויינט? הגם איך נעם געווענטליך אן ׳צו׳ במקום ׳צע׳ זעה איך אבער נישט קיין אויסוועג ביי אזא פאל..

אויב שרייבסטו געווענליך "צו" (איך טו אויך אזוי), ביזטו פארפליכטעט לויט די כללים פון שרייבן זיך צו האלטן צו דיין ליניע. גראדע האב איך שוין געזען אסאך מאל אזוי געשריבן, אבער ס'מאכט נישט אויס קיין סאך צי מ'האט שוין געזען - אז דו וועסט אזוי שרייבן וועלן אנדערע זען...

איך מיין אז דער כלל פון צע אדער צו איז אז יעדעס מאל מ'רעדט פון נעגעטיוו שרייבט מען צע, צעווארפן צעקלאפט צעריסן צעשפאלטן צעדרייט וכו' לכאורה פאלט צעוויינט אויך אריין אין דעם קאטעגאריע. כנלענ"ד.

אילו זכינו
שר חמש מאות
תגובות: 612
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 12, 2018 2:43 pm

תגובהדורך אילו זכינו » מאנטאג סעפטעמבער 23, 2019 5:15 pm

לעגאו מענטשעלע האט געשריבן:
גרשון האט געשריבן:
וועלטניק האט געשריבן:
גרשון האט געשריבן:
אילו זכינו האט געשריבן:וויאזוי שרייבט מען?
צווויינט
צואוויינט
צו-וויינט
צעוויינט

צואוויינט אדער צעוויינט. מ'שרייבט קיינמאל נישט דריי ואו'ן אין א צי, נאר מ'לייגט אן אלף אינצווישן.

האסט שוין איינמאל געזעהן איינעם שרייבן צואוויינט? הגם איך נעם געווענטליך אן ׳צו׳ במקום ׳צע׳ זעה איך אבער נישט קיין אויסוועג ביי אזא פאל..

אויב שרייבסטו געווענליך "צו" (איך טו אויך אזוי), ביזטו פארפליכטעט לויט די כללים פון שרייבן זיך צו האלטן צו דיין ליניע. גראדע האב איך שוין געזען אסאך מאל אזוי געשריבן, אבער ס'מאכט נישט אויס קיין סאך צי מ'האט שוין געזען - אז דו וועסט אזוי שרייבן וועלן אנדערע זען...

איך מיין אז דער כלל פון צע אדער צו איז אז יעדעס מאל מ'רעדט פון נעגעטיוו שרייבט מען צע, צעווארפן צעקלאפט צעריסן צעשפאלטן צעדרייט וכו' לכאורה פאלט צעוויינט אויך אריין אין דעם קאטעגאריע. כנלענ"ד.

אפי' ווען ער האט זיך צעוויינט פאר א גיסטע סיבה? פון גרויס התרגשות?
אגב פון ווי קומט די כלל? געהערט? אדער שטעלסט זיך פאר אזוי?

אסדר לסעודתא
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4732
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך אפריל 25, 2018 11:08 pm

תגובהדורך אסדר לסעודתא » מאנטאג סעפטעמבער 23, 2019 5:18 pm

איך גיי אויך צומאל מיט דעם כלל. ס'איז א באקאנטע זאך. ווי למשל צעווארפן, צעשפאלטן, וכו'.
ווייל איך בין א אייוועלט ניק.

גרשון
שר חמישים ומאתים
תגובות: 268
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג פאברואר 18, 2019 11:01 pm

תגובהדורך גרשון » מאנטאג סעפטעמבער 23, 2019 5:27 pm

ס'איז אמת וואס לעגאו מענטשעלע זאגט, און ס'איז נישט קיין "כלל." ס'זענען דא אסאך ווערטער וואס פאנגען זיך אן "צו," צוליב פארשידענע סיבות. איינע פון די סיבות איז אנצודייטן אויף א פארמאכטע זאך וואס עפנט זיך, אזוי ווי דאס ווארט "פונאנדער." דאכט זיך מיר אז אין דייטש זאגט מען אויף אזא פאל "צער," און דעריבער שרייבן אסאך אין אידיש "צע." אנדערע שרייבן אבער "צו" - ביידע זענען גוט.
ס'איז א פארגעניגן זיך צו מתווכח זיין מיט א ראציאנאלן מענטש

אוועטאר
לעגאו מענטשעלע
שר האלף
תגובות: 1393
זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג מאי 09, 2019 3:44 pm
לאקאציע: אין דזשים

תגובהדורך לעגאו מענטשעלע » מאנטאג סעפטעמבער 23, 2019 5:43 pm

אילו זכינו האט געשריבן:
לעגאו מענטשעלע האט געשריבן:
גרשון האט געשריבן:
וועלטניק האט געשריבן:
גרשון האט געשריבן:צואוויינט אדער צעוויינט. מ'שרייבט קיינמאל נישט דריי ואו'ן אין א צי, נאר מ'לייגט אן אלף אינצווישן.

האסט שוין איינמאל געזעהן איינעם שרייבן צואוויינט? הגם איך נעם געווענטליך אן ׳צו׳ במקום ׳צע׳ זעה איך אבער נישט קיין אויסוועג ביי אזא פאל..

אויב שרייבסטו געווענליך "צו" (איך טו אויך אזוי), ביזטו פארפליכטעט לויט די כללים פון שרייבן זיך צו האלטן צו דיין ליניע. גראדע האב איך שוין געזען אסאך מאל אזוי געשריבן, אבער ס'מאכט נישט אויס קיין סאך צי מ'האט שוין געזען - אז דו וועסט אזוי שרייבן וועלן אנדערע זען...

איך מיין אז דער כלל פון צע אדער צו איז אז יעדעס מאל מ'רעדט פון נעגעטיוו שרייבט מען צע, צעווארפן צעקלאפט צעריסן צעשפאלטן צעדרייט וכו' לכאורה פאלט צעוויינט אויך אריין אין דעם קאטעגאריע. כנלענ"ד.

אפי' ווען ער האט זיך צעוויינט פאר א גיסטע סיבה? פון גרויס התרגשות?
אגב פון ווי קומט די כלל? געהערט? אדער שטעלסט זיך פאר אזוי?

כ'געדענק צו ליינען ערגעצוואו דערוועגן

אילו זכינו
שר חמש מאות
תגובות: 612
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 12, 2018 2:43 pm

תגובהדורך אילו זכינו » מיטוואך סעפטעמבער 25, 2019 12:06 am

וואס איז ריכטיג?
ווייטוג אדער ווייטאג?

אסדר לסעודתא
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4732
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך אפריל 25, 2018 11:08 pm

תגובהדורך אסדר לסעודתא » מיטוואך סעפטעמבער 25, 2019 12:07 am

ווייטאג
ווייל איך בין א אייוועלט ניק.

דענק און דאנק
שר מאה
תגובות: 190
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יוני 27, 2016 11:03 pm

תגובהדורך דענק און דאנק » מיטוואך סעפטעמבער 25, 2019 2:11 am

אסדר לסעודתא האט געשריבן:ווייטאג


מהיכן דנתנו

גרשון
שר חמישים ומאתים
תגובות: 268
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג פאברואר 18, 2019 11:01 pm

תגובהדורך גרשון » מיטוואך סעפטעמבער 25, 2019 5:13 pm

לעיקוואד אדער לעיקוואוד?
ס'איז א פארגעניגן זיך צו מתווכח זיין מיט א ראציאנאלן מענטש

דענק און דאנק
שר מאה
תגובות: 190
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יוני 27, 2016 11:03 pm

תגובהדורך דענק און דאנק » מיטוואך סעפטעמבער 25, 2019 8:58 pm

גרשון האט געשריבן:
אסדר לסעודתא האט געשריבן: - אפשר קענסטו זאגן "רוסנלאנד."


יו"ט ערליך אינעם ליד סאמארקאנד אויף חבלי משיח זאגט קלאר רוסנלאנד - און ער איז געווען א דארטיגע...

דענק און דאנק
שר מאה
תגובות: 190
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יוני 27, 2016 11:03 pm

תגובהדורך דענק און דאנק » מיטוואך סעפטעמבער 25, 2019 9:02 pm

מען קען אפשר זאגן אז עס האט צוויי משמעות'ער: "רוסלאנד" מיינט די שם דבר פונעם לאנד, און "רוסן-לאנד" מיינט די לאנד וואו די רוסן וואוינען

דענק און דאנק
שר מאה
תגובות: 190
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יוני 27, 2016 11:03 pm

תגובהדורך דענק און דאנק » מיטוואך אוקטובער 02, 2019 11:28 pm

אסדר לסעודתא האט געשריבן:ווייטאג


כבודו במקומו מונח של הרב אסדר, אבער מיר ווילן ברענגען א ראי' מוכרחת אז ווייטוג קומט מיט א ווא"ו און נישט מיט אן אל"ף.

יעדער ווייסט אז דער ליטווישע אקצענט איז א שטארקע אונטערלאנער אויף אונזער הברה - ווי באקאנט זאגן די ליטוואקעס א מלאפום פונקט ווי א קמץ, דער אמת איז אבער אז עס איז דא א גרויסע חילוק צווישן די צוויי. ווייל א קמץ זאגן זיי ווי אונזער אפענע קמץ, ווי למשל האט, אט, נאר. טאג, וואג, פלאג, זאגן זיי מיט די זעלבע הברה ווי אונז זאגן אט, האט, נאר. משא"כ א מלאפום זאגן זיי ווי אונזער פארמאכטער קמץ, ווי למשל יאר, קלאר, גאר. און אזוי ווי מיינונג, ברוקלין, בלוט-דרוק. א גוטער סימן איז דער ווארט 'ברוך', דער קמץ בי"ת זאגן זיי אנדערש ווי דער מלאפום רי"ש.

יעצט 'ווייטוג', זאגן זיי מיט א פארמאכטער קמץ אזוי ווי זיי זאגן א מלאפום, זיי זאגן עס נישט ווי דער בי"ת פון 'ברוך', נאר ווי דער רי"ש, דעריבער קומט אויס אז דער ריכטיגע אויסלייג איז ווייטוג, און נישט ווייטאג.

אסדר לסעודתא
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4732
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך אפריל 25, 2018 11:08 pm

תגובהדורך אסדר לסעודתא » מיטוואך אוקטובער 02, 2019 11:45 pm

זיי זאגן ווייטאג פונקט ווי זיי זאגן א גוטן 'טאג', נישט ווי די ג' פון 'גוטן'. ס'איז נישט פארמאכט און נישט אפן, נאר ערגעץ אינצווישן.
ווייל איך בין א אייוועלט ניק.

ישרן
שר חמישים ומאתים
תגובות: 252
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג יולי 07, 2019 12:11 am

תגובהדורך ישרן » מיטוואך אוקטובער 02, 2019 11:46 pm

איך האב נישט דורכגעליינט דעם גאנצן אשכול צו זעהן אויב איינער האט שוין ערווענט די נקודה, אבער לענ"ד פארשטיי איך בכלל נישט וויאזוי מ'קען בכלל דן זיין די ריכטיגע אויסלייג פון אידיש.
די אידישע שפראך האט זיך אנגעפאנגען אלס א לעז בגופן שלנו, דהיינו אזוי ווי מ'שרייבט דא אויף אייוועלט ענגלישע ווערטער מיט אידישע אותיות. די אידן האבן דאן געוואוינט אין דייטשלאנד, און די שפראך איז געווען די געהעריגע גוי'שע שפראך, נאר מ'האט עס געשריבן בגופן שלנו. פארשטייט זיך אז ביי אזא זאך פאסט נישט קיין כללים.
אפי' שפעטער מיט די צייט ווען עס איז געווארן א אידישע שפראך, האט מען אבער געשריבן וויאזוי ס'לאזט זיך, אן קיין כללים. נישט נאר א יעדע מדינה האט געשריבן אנדערש, נאר אפי' אין די זעלבע מדינה האט נישט יעדער געשריבן די זעלבע. דאס איז א זאך וואס יעדער קען זיך איבערצייגן קוקנדיג אין אלטע ספרים.
בדרך כלל אין די אלטע ספרים האט מען מער געניצט די לה"ק אויסלייג, אבער עכ"פ קיין "כללים" איז זיכער נישט געווען.
שרייבן אסאך אסאך ווערטער אין אסאך אסאך תגובות מיט א לאנגע לאנגע חתימה מאכט נאכנישט א מענטש וויסן וואס ער רעדט.

אוועטאר
חלב ישראל
שר חמישים ומאתים
תגובות: 484
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך פאברואר 14, 2018 10:19 am

תגובהדורך חלב ישראל » דאנארשטאג אוקטובער 03, 2019 6:53 am

אלע שפראכן האבן זיך אנגעפאנגען אן כללים ביז ס'געקומען א צייט ווען מ'האט אפגעמאכט אז ס'קען נישט אזוי ווייטער אנגיין, די זעלבע טענה קענסטו האבן אויף יעדע אנדערע שפראך. פאר 500 יאר צוריק האט אידיש נישט געהאט קיין כללים, פאר 1000 יאר צוריק האט ענגליש נישט געהאט קיין כללים, היינט אין תש"פ האב זיי ביידע כללים.

אוועטאר
היימישער הייקער
שר חמש מאות
תגובות: 972
זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג ינואר 08, 2019 5:07 pm

תגובהדורך היימישער הייקער » דאנארשטאג אוקטובער 03, 2019 10:22 am

ישרן האט געשריבן:איך האב נישט דורכגעליינט דעם גאנצן אשכול צו זעהן אויב איינער האט שוין ערווענט די נקודה, אבער לענ"ד פארשטיי איך בכלל נישט וויאזוי מ'קען בכלל דן זיין די ריכטיגע אויסלייג פון אידיש.
די אידישע שפראך האט זיך אנגעפאנגען אלס א לעז בגופן שלנו, דהיינו אזוי ווי מ'שרייבט דא אויף אייוועלט ענגלישע ווערטער מיט אידישע אותיות. די אידן האבן דאן געוואוינט אין דייטשלאנד, און די שפראך איז געווען די געהעריגע גוי'שע שפראך, נאר מ'האט עס געשריבן בגופן שלנו. פארשטייט זיך אז ביי אזא זאך פאסט נישט קיין כללים.
אפי' שפעטער מיט די צייט ווען עס איז געווארן א אידישע שפראך, האט מען אבער געשריבן וויאזוי ס'לאזט זיך, אן קיין כללים. נישט נאר א יעדע מדינה האט געשריבן אנדערש, נאר אפי' אין די זעלבע מדינה האט נישט יעדער געשריבן די זעלבע. דאס איז א זאך וואס יעדער קען זיך איבערצייגן קוקנדיג אין אלטע ספרים.
בדרך כלל אין די אלטע ספרים האט מען מער געניצט די לה"ק אויסלייג, אבער עכ"פ קיין "כללים" איז זיכער נישט געווען.


חאטש ואס בעיצעם בוסטי גירעחט, וועסטי אביר מוידע זאן אז סע אוז נושט גרונג צי לאינען וואס איח שראב דא... דערפאר דארף מען כללים!

אילו זכינו
שר חמש מאות
תגובות: 612
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 12, 2018 2:43 pm

תגובהדורך אילו זכינו » דאנארשטאג אוקטובער 03, 2019 10:43 am

"זינגן" איז זיכער מיט א "י"
טוישט זיך עפעס ביי "געזינגען"
איך האב געזעהן אז אסאך שרייבן געזונגען מיט א "ו"
איז עס ריכטיג?

גרשון
שר חמישים ומאתים
תגובות: 268
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג פאברואר 18, 2019 11:01 pm

תגובהדורך גרשון » דאנארשטאג אוקטובער 03, 2019 7:08 pm

דענק און דאנק האט געשריבן:
אסדר לסעודתא האט געשריבן:ווייטאג


כבודו במקומו מונח של הרב אסדר, אבער מיר ווילן ברענגען א ראי' מוכרחת אז ווייטוג קומט מיט א ווא"ו און נישט מיט אן אל"ף.

יעדער ווייסט אז דער ליטווישע אקצענט איז א שטארקע אונטערלאנער אויף אונזער הברה - ווי באקאנט זאגן די ליטוואקעס א מלאפום פונקט ווי א קמץ, דער אמת איז אבער אז עס איז דא א גרויסע חילוק צווישן די צוויי. ווייל א קמץ זאגן זיי ווי אונזער אפענע קמץ, ווי למשל האט, אט, נאר. טאג, וואג, פלאג, זאגן זיי מיט די זעלבע הברה ווי אונז זאגן אט, האט, נאר. משא"כ א מלאפום זאגן זיי ווי אונזער פארמאכטער קמץ, ווי למשל יאר, קלאר, גאר. און אזוי ווי מיינונג, ברוקלין, בלוט-דרוק. א גוטער סימן איז דער ווארט 'ברוך', דער קמץ בי"ת זאגן זיי אנדערש ווי דער מלאפום רי"ש.

יעצט 'ווייטוג', זאגן זיי מיט א פארמאכטער קמץ אזוי ווי זיי זאגן א מלאפום, זיי זאגן עס נישט ווי דער בי"ת פון 'ברוך', נאר ווי דער רי"ש, דעריבער קומט אויס אז דער ריכטיגע אויסלייג איז ווייטוג, און נישט ווייטאג.

די ליטווישע ווייס איך נישט, אבער ביי חסידים האבן איך קיינמאל נישט געזען "ווייטוג" - ס'וואלט געווען ווייטאגליך צו באגעגענען אזא ווארט...
ס'איז א פארגעניגן זיך צו מתווכח זיין מיט א ראציאנאלן מענטש

גרשון
שר חמישים ומאתים
תגובות: 268
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג פאברואר 18, 2019 11:01 pm

תגובהדורך גרשון » דאנארשטאג אוקטובער 03, 2019 7:10 pm

אילו זכינו האט געשריבן:"זינגן" איז זיכער מיט א "י"
טוישט זיך עפעס ביי "געזינגען"
איך האב געזעהן אז אסאך שרייבן געזונגען מיט א "ו"
איז עס ריכטיג?

מ'האט זיך שוין אויבן אויסגע'טענה'ט - זייט 37 און ווייטער.

אגב, זינגען, מיט אן ע'.
ס'איז א פארגעניגן זיך צו מתווכח זיין מיט א ראציאנאלן מענטש

אילו זכינו
שר חמש מאות
תגובות: 612
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 12, 2018 2:43 pm

תגובהדורך אילו זכינו » דאנארשטאג אוקטובער 03, 2019 11:59 pm

גרשון האט געשריבן:
אילו זכינו האט געשריבן:"זינגן" איז זיכער מיט א "י"
טוישט זיך עפעס ביי "געזינגען"
איך האב געזעהן אז אסאך שרייבן געזונגען מיט א "ו"
איז עס ריכטיג?

מ'האט זיך שוין אויבן אויסגע'טענה'ט - זייט 37 און ווייטער.

אגב, זינגען, מיט אן ע'.

איך זעה

אבער וואס איז תכלית למעשה?

גרשון דו זעהסט מיר אויס ווי א היבשער מבין, וואס איז דיין מיינונג דערביי?


צוריק צו “שפראך, גראמאטיק און דקדוק”

ווער איז אונליין

באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 3 געסט